Satış Sonrası Plaka, Sigorta ve Kasko Devri

Noterde imzalar atıldığında iş bitmiş gibi görünür, ama sigorta tarafında yapılmayan birkaç adım aylar sonra karşınıza çıkabilir: iade alınmamış prim, adınıza görünmeye devam eden bir poliçe ya da alıcının sigortasız yola çıkması. Bu yazı, devirden sonraki toparlama işini anlatıyor.

Kısa cevap: plaka araçla birlikte alıcıya geçer, ayrı işlem gerekmez. Zorunlu trafik sigortasını ya alıcıya devredersiniz ya iptal ettirip kalan primi iade alırsınız. Kaskoyu iptal ettirip iade alabilir ya da yeni aracınıza zeyilname ile aktarabilirsiniz. Üçü de kendiliğinden olmaz; başvuruyu siz yaparsınız.

Plaka araçla birlikte kalır

Türkiye’de plaka araca bağlıdır, kişiye değil. Aracı sattığınızda plaka da araçla birlikte yeni sahibine geçer; ayrı bir plaka devir işlemi yapmanız gerekmez. Noter tescili yaptığı için yeni ruhsat da orada düzenlenir.

Kişiye özel edinilmiş plakalarda durum farklı olabilir; böyle bir plakanız varsa işlemden önce noterinize sorun.

Zorunlu trafik sigortası: devir mi, iptal mi?

Zorunlu trafik sigortası araca ait bir poliçedir ve devir sırasında yeni sahibine geçebilir. Ancak bu otomatik olmaz; iki yol vardır:

• Devretmek. Poliçe alıcının adına geçirilir. Alıcının risk profili farklıysa prim farkı doğabilir.
• İptal ettirmek. Poliçeyi iptal ettirir, kalan süreye karşılık gelen primi iade alırsınız. Alıcı kendi poliçesini yaptırır.

Zeyilname nedir?

Zeyilname, mevcut bir poliçeye sonradan eklenen ve onu değiştiren ek belgedir. Sigortacılıkta poliçeyi baştan kurmadan üzerinde değişiklik yapmanın yoludur: sahip değişikliği, araç değişikliği, teminat güncellemesi hep zeyilname ile işlenir.

Araç satışında iki farklı zeyilname gündeme gelir. Birincisi devir zeyilnamesi — poliçe aynı araçta kalır, sigortalı adı alıcıyla değişir. İkincisi araç değişikliği zeyilnamesi — poliçe sizde kalır, yeni aldığınız araca taşınır.

Hangi belgeler gerekir?

• Noter satış sözleşmesinin bir örneği
• Kimlik belgeniz
• Poliçe numarası
• Yeni araca aktarım yapılacaksa yeni aracın ruhsat bilgileri

Kasko iadesi nasıl alınır?

Kasko isteğe bağlı bir poliçedir ve araçla birlikte kendiliğinden geçmez. Satıştan sonra iki seçeneğiniz var: poliçeyi iptal ettirip kalan süreye ait primi iade almak ya da — şirketiniz izin veriyorsa — yeni aldığınız araca aktarmak.

Başvuruyu sigorta şirketinize ya da poliçeyi düzenleyen acenteye yaparsınız. Elinizde noter satış sözleşmesi varsa işlem çoğu durumda tek görüşmede başlatılır.

İade tutarı nasıl hesaplanır?

Kasko poliçeleri yıllık düzenlenir. İptalde, poliçenin bitişine kalan gün sayısı esas alınır ve o döneme düşen prim iade edilir. Yani yılın ortasında sattıysanız kabaca primin yarısını geri alırsınız.

İki şey bu tutarı düşürür: gecikme ve poliçeden hasar ödemesi alınmış olması. Poliçe döneminde hasar ödemesi yapıldıysa şirketler çoğu zaman prim iadesi yapmaz. Şartları kendi poliçenizin genel koşullarından teyit edin.

Ne kadar sürede yatar?

Uygulamada iade, başvuru ve belgelerin tamamlanmasının ardından birkaç iş günü içinde hesabınıza geçer. Süre şirkete göre değişir; başvuru sırasında tahmini süreyi sorun ve başvuru kaydının numarasını alın.

Hasarsızlık indiriminize ne olur?

Kasko hasarsızlık basamağı kişiye bağlıdır, araca değil. Poliçeyi iptal ettirseniz bile basamağınız kaybolmaz; ancak uzun süre kaskosuz kalırsanız kimi şirketler basamağı geçersiz sayabiliyor. Kısa süre içinde yeni bir araç alacaksanız, iptal yerine zeyilname ile aktarım daha güvenli yoldur: hem basamağınız korunur hem poliçeniz kesintisiz devam eder.

Poliçeyi iptal ettirmezseniz ne olur?

Zorunlu trafik sigortası devredilmez ya da iptal edilmezse poliçe sizin adınıza işlemeye devam eder. Aracın yeni sahibi bir kazaya karıştığında sigorta ilişkisi sizin poliçeniz üzerinden kurulur ve bu, hasarsızlık kademenizi etkileyebilir.

Ayrıca kalan prim iadesi de her geçen gün küçülür. İki işlem de birkaç dakikalık telefon görüşmesiyle başlatılabildiği için erteleyecek bir tarafı yok; satıştan sonraki ilk hafta içinde halledin.

Muayene ve egzoz pulu

Muayene geçerliliği araca bağlıdır, satışla sıfırlanmaz. Muayenenin bitmesine kısa süre kalmışsa bu, pazarlıkta gündeme gelir; satıştan önce yaptırmak çoğu zaman kârlıdır. Bu ve benzeri hazırlıkları satmadan önceki 7 hazırlık yazımızda topladık.

Satıştan sonra kontrol listesi

1. Devirden birkaç gün sonra e-Devlet üzerinden “Araç Sorgulama” hizmetine girip aracın üzerinizde görünüp görünmediğini kontrol edin. Nadiren de olsa tescil kaydı gecikebilir; erken fark etmek sorunun büyümesini engeller.
2. Poliçeleriniz arasında sattığınız aracın görünmediğinden emin olun; zorunlu trafik sigortası ve kasko için ayrı ayrı bakın.
3. Kasko iadesi başvurunuzun sonuçlandığını takip edin. Birkaç iş günü içinde dönüş gelmezse başvuru numarasıyla arayın.
4. Aracın OGS/HGS etiketi sizin hesabınıza tanımlıysa tanımı kaldırın; aksi hâlde yeni sahibinin geçişleri sizin bakiyenizden düşer.

Aracı satın alan taraftaysanız

Alıcının sigorta tarafındaki işi daha kısadır ama ertelenmeye gelmez. Noter satışı için zaten kendi adınıza zorunlu trafik sigortası yaptırmış olmanız gerekir; devirden sonra yapılacaklar şunlar:

• Poliçeyi satıcıdan devraldıysanız, sigortalı adının gerçekten sizin adınıza geçtiğini şirketten teyit edin.
• Kasko yaptıracaksanız, aracın hasar geçmişi primi etkiler. Poliçeyi bağlatmadan önce teklifleri karşılaştırın.
• OGS/HGS etiketini kendi hesabınıza tanımlayın; eski sahibin tanımı kaldırılmadan geçişler onun bakiyesinden düşmeye devam eder.
• Muayene geçerlilik tarihini ruhsattan kontrol edin. Muayene araca bağlıdır ve satışla yenilenmez.

Aracın geçmişindeki hasar kayıtlarının fiyata nasıl yansıdığını merak ediyorsanız tramer kaydı nedir yazımıza bakabilirsiniz.

Devir işleminin kendisini merak ediyorsanız noter devri ve gerekli evraklar yazımıza, aracınızın güncel değerini öğrenmek için ücretsiz değerleme sayfamıza bakabilirsiniz.